Het gaat slecht met The New York Times. Eerst hét bolwerk voor kwaliteitsjournalistiek, nu een krant die probeert te overleven in het digitale tijdperk. En tja, zoals met alle worstelende media vecht het instituut meer tegen zichzelf dan tegen de buitenwereld. Bleek ook in de veel te korte docu Page One: Inside The New York Times die gisteravond werd uitgezonden op Canvas.

Hoe komt het toch dat zoveel traditionele media en nieuwe media niet goed weten hoe om te gaan met de dynamiek van het web? In 2007 schreef ik een artikel over de staat van de Nederlandstalige popjournalistiek op het web. Deels uit frustratie, geef ik toe. Sinds het begin van deze eeuw heb ik in tal van internetredacties gezeten. Een paar jaar was ik hoofdredacteur van KindaMuzik, negen jaar leidde ik cut-up. Bij dat laatste webzine heb redacties meegemaakt die de nieuwe tijd omarmden alsof het een levenselixer was. Samen bliezen we de euforie die we misten sinds de jaren negentig nieuw leven in.

In 2009 trok ik er de stekker uit. Kostte te veel tijd, er waren te weinig schrijvers en de beoogde samenwerking met andere media kwam maar niet van de grond. Ik vond onderdak bij Gonzo (circus). Het Vlaamse papieren tijdschrift dat voor een deel in dezelfde niche opereert. Stuk minder pop dan cut-up maar op dezelfde manier op zoek naar diepgang, naar achtergronden, naar het wezen van deze tijd. Stiekem zag ik voor mezelf een rol weggelegd in de digitale tak van het blad. Daar is het nooit echt van gekomen.

Wel schreef ik voor Gonzo (circus) #97 een vervolg op mijn eerdere artikel. Een soort van stand van zaken. Mijn conclusie? Eigenlijk staat de Nederlandstalige pop- en cultuurjournalistiek er nog slechter voor dan in 2007. Hoe dat komt? Ik heb zo mijn ideeën. Nee, geen schot voor de boeg, want ‘een gevoel’ is niet genoeg om harde uitspraken te doen. Mijn ervaringen met het internetbeleid bij Gonzo (circus) en OOR zijn niet bepaald positief. Beide bladen – met een hele andere doelgroep – behandelen het digitale thuis als een noodzakelijkheid, een moetje. Dat is ontzettend jammer. Maar goed, dat is de redacties van beide bladen niet zomaar aan te reken. Er werken professionele en gepassioneerde journalisten, net als bij The New York Times, die denken in oude formaten. En tja, als je blad succesvol is – en dat zijn OOR en Gonzo (circus) -, waarom dan veranderen?

Geen opzienbarende gedachte. In het huidige tijdsgewricht is het denken in nieuwe ideeën eerder uitzondering dan regel. Dat is jammer, zonder meer, maar wel de werkelijkheid. Na Page One: Inside The New York Times kriebelt het bij mij in ieder geval weer. Wordt het niet weer eens tijd om in een redactie (buiten die van lokaal blog ZwartGoud, natuurlijk) plaats te nemen en écht aan de slag te gaan om pop- en cultuurjournalistiek en internet bij elkaar te brengen? Misschien. Maar dat betekent het oprichten van een nieuw initiatief. Cut-up nieuw leven in blazen? Zeker niet. Het oude succes – lange, diepgaande artikelen op internet en toch 35.000 unieke lezers – zou een te grote referentie zijn. Komende week schrijf ik mijn laatste artikel in de, zeer arbeidsintensieve, reeks Radicale Vrijheid voor Gonzo (circus). Dus daarna? Wie weet.

In december 2009 viel het doek definitief voor cut-up.media, het leukste magazine over cultuur waar ik voor heb gewerkt. Logisch, ik bedacht het concept (samen met anderen) en was er negen jaar hoofdredacteur. Slecht ging het niet, een dik jaar geleden, maar de rek was er uit.

De hoogtijdagen van cut-up? Zonder twijfel 2006 en 2007. Vanuit Keulen en later vanuit Rotterdam reisde ik naar het knusse redactiekantoor op zolder bij het NPI in Amsterdam dat cut-up deelde met KindaMuzik (waar ik ook nog een aantal jaar de redactionele scepter heb gezwaaid, maar dat is langer geleden).

Stagiairs Maria Christina Fazecas en Karianne Hylkema introduceerden cut-up.video en experimenteerden er lustig op los. Aan vrijheid geen gebrek. Ook niet voor schrijvers, fotografen en radiomakers, overigens. De kantoorruimte verviel, nieuwe werd niet gevonden. En zo eindigden de beste jaren van cut-up.

Gisteren ontdekte ik toevallig de oude cut-up.video’s in wisselende kwaliteit op een externe harde schijf. Vanaf nu staan ze op vimeo. Eentje kun je hier bekijken, de overige via deze link.

Nee, ik heb ze niet alle honderd gelezen. Mijn eerste was nummer 12. Met stukken over Hunter S. Thompson, Speedy J en Pitchshifter. Gonzo (circus) was nieuw voor mij. Ik schreef voor de Nederlandse evenknie, Opscene. Echte concurrenten waren de bladen niet. Ander land én, belangrijker, andere accenten. Al was er overlap. Opscene was typisch Nederlands: meer popmuziek, mindere andere cultuur en minder diepgravende artikelen over, eh, intellectuele zaken. Dat was iets voor de Vlamingen.

Pas aan het begin van deze eeuw – Opscene had net de eeuwige jachtvelden opgezocht – schreef ik korte tijd voor Gonzo (circus). Staat me bij dat ik er ook sporadisch wat eindredactie bij deed. Die eerste samenwerking was van korte duur. Mijn eigen webzine cut-up, ontstaan uit de as van Opscene, vroeg om aandacht. En ja, eigenlijk leken Gonzo en cut-up op elkaar. Even intellectueel, maar anders in de benadering. cut-up was beduidend meer popcultuur, minder elitair ook.

Toch waren de twee media met elkaar verbonden. Het Nederlands heeft een klein taalgebied. En het aantal journalisten en schrijvers in Nederland die dieper willen gaan dan de gangbare media zijn in één dag te bezoeken. En tja, die schreven dus al voor Gonzo. Negen jaar lang vocht cut-up om haar bestaansrecht. Genoeg bezoekers, zeker, maar te weinig schrijvers. Die schreven dus liever voor Gonzo. Immers papier en dat bleek ook in het digitale tijdperk charmanter dan het web. Daarbij: Gonzo bestond al zolang.

Vorig jaar trok ik de stekker uit cut-up en trok ik weer in bij Gonzo. Met cut-up’er Peter Bruyn kreeg ik er de rubriek Frankfurt. In de prachtige honderdste uitgave van het Vlaamse tijdschrift schreven we beiden twee lange interviews. Ik voelde Merijn Oudenampsen en Vincent Koreman aan de tand. Geen enkel Nederlands blad zou de interviews hebben gepubliceerd. Te lang, te diepgaand, te niche, te moeilijk. Ach, gelukkig is er Gonzo. Op naar nummer 200.

Meer Gonzo (circus): www.gonzocircus.com.

Zelden klinkt maatschappijkritiek zo opwindend als op Die ganze Kraft einer Kultur, het eerste album van Mediengruppe Telekommander. Muziektijdschrift Spex noemde de plaat één van de beste debuten van het afgelopen jaar. Terecht, het duo is immers meester in het leveren van verzet gevat in energieke popliedjes met punkattitude. Geen verzet tegen het systeem, maar tegen zichzelf. “Wij leveren vooral zelfkritiek.”

Continue reading »

Of je het nu typeert als schlagertechno of nü-compu-soul, de muziek van Justus Köhncke loopt over van verlangen. Verlangen naar de toekomst wel te verstaan. Want met melancholie heeft de in 1966 geboren Duitser helemaal niets. “Melancholie is zelfmedelijden en achteruitgang.”

Continue reading »

Een beetje rock’n’roll in de kunst kan geen kwaad. Want dat de hele kunstwereld te duf is, staat voor Stief Desmet als een paal boven water. En als we toch bezig zijn: wat meer humor zou ook fijn zijn. Humor of niet, zonder kunst is het maar een saaie boel. Daarbij: “Ruimte voor kunst, voor elke vorm van expressie is een perfecte barometer voor een democratie. Op die manier kan kunst de wereld redden.”

Continue reading »

Hé! Daar is het postmodernisme weer in de popcultuur! Die rare mengeling van ironie en nostalgie. tijdje weggeweest en, ten dele, weggedrukt door een herwaardering van het modernistisch gedachtegoed in de kunst en pop. Duidelijke aanwijzing? Join The Q van The Qemists. Onterecht afgedaan als drum&bass en genregenoten van Pendulum.  Bij The Qemists is er iets anders aan de hand.

Continue reading »

Why Don’t You Pull The Plug. In de debuutroman Het Uur Van Lood van Rob van Erkelens bekleedt het als vraag verpakte commando uit een nummer van Death een sleutelrol. Eentje met verschillende betekenissen. Uiteindelijk doet het er niet toe. Wat er niet is, kan immers niet eindigen. Ook niet door er de stekker uit te trekken.

Continue reading »

Hij heeft er dertig jaar over gedaan, maar met Teufelswerk maakt Helmut Geier het album dat hem muzikaal onsterfelijk maakt. Sterker nog: de modernistische aanpak van de Duitser maakt het album tot een van de mooiste van deze eeuw.

Continue reading »

Keuzes maken zit Raymond Cuijpers niet in het bloed, zo blijkt uit zijn onlangs verschenen roman Kunstenaar Op Kaalheide. Uiteindelijk werd de keuze voor hem gemaakt en nam hij afscheid van het profvoetbal voor er sprake was van een carrièrestart. En nog steeds kan hij niet kiezen; schilderen, schrijven, video’s maken, voetballen. Hij doet het allemaal. Maar toch: “Schilderen is het mooiste dat er is.” Stilte. “En in een vol stadion op het veld staan.”

Continue reading »